Respect begint bij iemands naam

“Beste Elianne,”

Ik zie die aanhef regelmatig voorbij komen in mijn mailbox. Soms ben ik Elene. Dan weer Elijanne, Elaine of zelfs Lianne. Laatst las ik een nieuwe: Eelkje! Notabene in een e-mail van een journalist. En dat terwijl mijn voor- en achternaam gewoon onder iedere e-mail staan. En in mijn handtekening. En niet te vergeten: in de afzenderregel. Dus hoe moeilijk kan het zijn?

Mijn naam is Eliane

Blijkbaar een stuk ingewikkelder dan ik zelf altijd heb gedacht. Dat is overigens niet iets van de laatste jaren. Op de basisschool spraken mijn juffen en meesters mijn naam probleemloos uit.

Maar vanaf de brugklas ging het mis. Docenten bakten er niks van. Ik kreeg een verbastering te horen of ze maakten er een creatieve variant van. Als kind, en zeker als tiener, was ik erg verlegen. Om een docent te corrigeren, in bijzijn van de hele klas, vond ik veel te spannend. Dus ik zweeg.

Elianne, Eliane, ach wat maakt het uit?

Vijf schooljaren lang liet ik me aanspreken met namen die feitelijk niet van mij waren. “Ach, laat ook maar”, dacht ik als Elianne haar wiskundeproefwerk terug kreeg (met het rood omcirkelde cijfer 4 erop, maar da’s voer voor een ander blog 😉). Pas toen ik ging studeren, durfde ik mensen te verbeteren. Heel voorzichtig in het begin.

Tegenwoordig doe ik het meteen. Niet bot of belerend, maar gewoon vriendelijk. Want als ik niets zeg, leert niemand hoe mijn naam wel geschreven of uitgesproken wordt.

Toch blijft het bijzonder hoe vaak het nog gebeurt

En ja, ik weet dat er belangrijkere zaken zijn om je druk over te maken. Maar een naam is vaak het eerste wat iemand van je weet. Het eerste stukje identiteit dat je aan een ander geeft. Het fascineert me dat daar soms zo makkelijk aan voorbij wordt gegaan.

Journalist, schrijver en historicus Zoë Papaikonomou opende me de ogen hier op LinkedIn. Over haar zelden foutloos uitgesproken achternaam schreef ze: moeite doen om iemands naam correct uit te spreken en te schrijven, getuigt van respect.

Dat klinkt misschien overdreven, maar ik geef haar groot gelijk

Tegelijkertijd probeer ik ook niet te snel te oordelen als er weer een Elianne of Elaine voorbij komt.  Misschien is diegene onzeker over de juiste uitspraak en durft hij of zij dat niet te vragen. Als voormalig kneiterverlegen persoon snap ik dat heus. We willen het graag meteen goed doen en denken soms dat vragen stellen ongemakkelijk is. Terwijl vragen toch echt vrij staat!

Twijfel? Vraag het gewoon

Sinds Zoë mij die namenspiegel voorhield, heb ik mezelf iets aangeleerd. Wanneer ik twijfel over de uitspraak van iemands voornaam of achternaam, vraag ik het gewoon. “Hoe spreek ik jouw naam uit?” of: “Zeg ik het zo goed?” Het zijn kleine vragen die laten zien dat je moeite wilt doen voor de ander. En wat mij betreft is dat altijd beter dan gokken en hopen dat je het juist hebt.

Van Eliane tot EeldePeel

Gek genoeg heb ik er dan weer geen moeite mee als mensen mijn voornaam afkorten of verbasteren. Binnen mijn familie ben ik door de jaren heen omgedoopt tot Eeltje, Eel en Eeldepeel. Vraag me niet hoe die laatste ooit is ontstaan, maar hij is blijven hangen.

Ook luister ik naar Eli of Elijaan, zelfs als mijn voornaam wordt beperkt tot één letter: “E”. De meer vunzige types onder m’n vrienden noemen me trouwens Elianusch (hierbij opgemerkt dat alleen zij dat mogen😉).

Die koosnaampjes vind ik eigenlijk wel lief

Misschien omdat ze voortkomen uit vertrouwdheid, genegenheid of een gezamenlijke geschiedenis. Er zit aandacht en betrokkenheid achter. Het verschil zit voor mij niet zozeer in de letters die worden gebruikt, maar in de intentie erachter.

Een koosnaam voelt als een vorm van verbinding. Een verkeerd gespelde naam voelt al snel als gemakzucht, haast of desinteresse. Al moet ik bekennen: sommige varianten zijn best creatief.

Doe een beetje moeite voor iemands naam

Inmiddels heb ik een indrukwekkende voornaamverzameling opgebouwd. En laat ik niet al te heilig doen: ik schrijf ook weleens een naam verkeerd of spreek een achternaam niet correct uit.

Het verschil zit voor mij vooral in de bereidheid om het goed te willen doen. Even vragen als je twijfelt. Nog een keer kijken voordat je op ‘verzenden’ klikt. Een beetje meer je best doen voor iemands naam. Echt, het is een kleine moeite. En het betekent vaak meer dan je denkt

Dus hierbij nog een keer: ik heet E-l-i-a-n-e. Niet Elianne. Niet Elene. Niet Elaine. Gewoon Eliane.

Wat is de meest creatieve manier waarop jouw naam ooit is geschreven of uitgesproken? Ik ben benieuwd of iemand mijn verzameling nog kan overtreffen. 😉

Spread the love